Manastir Končul se nalazi na levoj obali reke Ibar, nedaleko od Raške. Po predanju, osnovao ga je Stefan Nemanja oko 1175. godine. Manastir Končul je posvećen Svetom Nikoli i stoga je poznat u narodu pod imenom Nikoljača.
Prvi put se pominje u Studeničkom tipiku, napisanom između 1207. i 1215. godine, kao manastir Svetog Nikole u Kaznovićima. Po osnivanju, manastir je imao veliki ugled, te je njegov iguman učestvovao u izboru igumana obližnjeg manastira Studenica. Poznato je da Sveti Sava proveo prvu noć svog bega za Hilandar na Svetoj Gori upravo u manastiru Končulu. U manastiru Končul je nakon 1318. godine bilo sedište končulske ili ibarske Episkopije.
Najveći uspon manastir Končul je doživeo u 14. veku i u prvoj polovini 15. veka. Posle pada srpske Despotovine pod tursku vlast, 1459. godine, za manastir Končul, kao i druge srpske svetinje su nastupila teška vremena. Rušen je i u austrougarskom ratu 1686. godine, te ostao u ruševinama sve do 1861. godine kada je obnovljena manastirska crkva.
Pri obnovi manastira Končula je zadržan prvobitni oblik osnove – jednobrodna građevina sa polukružnom spoljašnjom i unutrašnjom apsidom na istočnoj strani.
Unutrašnjost crkve manastira Končul je izdeljena stubovima, čiji poluobličasti svod pokriva kupola. Na južnoj strani naosa postoji kapela. Sačuvani su delovi fresaka, kao i više nadgrobnih ploča sa natpisima iz 14. veka.
Ikonostas je novijeg datuma i verovatno je rad Živka Pavlovića. Od 1975. do 1979. godine su u crkvi i čitavom manastirskom kompleksu vršena arheološka istraživanja, te je manastir bio konzerviran. Početkom 2000. godine igumanija Katarina sa delom sestrinstva iz manastira Svete Trojice u Mušutištu na Kosovu i Metohiji, razrušenog u najezdi Šiptara, prelazi u manastir Končul i počinje sa duhovnom i materijalnom obnovom ove vekovima napuštene svetinje.
Od tada se vrše redovna bogosluženja i sestrinstvo se, na opštu radost, iz godine u godinu povećava. U manastiru Končul postoje radionice za šivenje i mašinski vez, kao i ikonopisačka radionica, pri kojoj monahinje izrađuju minijature na pergamentu.
Izvor: PanaComp